چهل سال با ادبیات کودک؛ جشن کارگاه شورای کتاب کودک

چهل سال است که در کارگاه ادبیات کودک و نوجوان شورای کتاب کودک، علاقهمندان گرد هم میآیند تا بیاموزند، کتابها را بخوانند و نقد کنند و از یکدیگر یاد بگیرند؛ مسیری که چهلمین سال خود را با جشنی پر از خاطره، شعر، موسیقی و شادی کودکی جشن گرفت.
به گزارش خبرنگار لیزنا، روز
چهارشنبه، از ساعت ۱۶، خانه
هنرمندان ایران میزبان جشن هنرمندانی بود که یک کارگاه تخصصی و فوقتخصصی را به
مدت چهل سال ادامه دادهاند؛ درست در زمانی که این جشن برگزار میشود، دو ماه از
آغاز کارگاه چهلویکم نیز میگذرد.
جشن با خیرمقدم فاطمه چایکار، مدیر
کنونی کارگاهها (در کنار فروغالزمان جمالی)، آغاز شد. وی در اولین کلام، به یاد
حضار آورد که چوب امداد برگزاری کارگاهها را از نفر پیشین، خانم فروغالزمان
جمالی، گرفته و ایشان نیز از بزرگانی چون مریم احمدی، منصوره راعی، زهرا شیرازی و
ناهید جباری تحویل گرفتهاند؛ هر یک از این عزیزان، از پنج تا پانزده سال، این
کارگاهها را اداره کردهاند.
نوشآفرین انصاری، دبیر شورای کتاب
کودک، آغاز به کار جشن را با یادی از بنیانگذاران شورا و این کارگاهها همراه کرد
و از فاطمه چایکار و تیم همراهشان که مدیریت و برنامهریزی این جشن را در کنار
همکارانی چون پریسا بهآبادی و دیگر همکاران بر عهده داشتند، سپاسگزاری کرد. او بر
مستندسازی کارگاهها و مشکلات آن تأکید کرد و از اینکه این کار درباره کارگاههای
شورا انجام شده است، ابراز خوشحالی کرد.
شورای کتاب کودک در سال ۱۳۴۲ و با همت بزرگانی از آموزش و پرورش
ایران آغاز به کار کرد. توران میرهادی، توراندخت اشتیاقی، لیلی ایمن (آهی)، معصومه
سهراب، یحیی مافی، نوشآفرین انصاری و... . تکیه شورا بر بررسی و نقد آثار کودک و
نوجوان، مسائل حوزه کودکی و کمک به انتشار کتابهای مناسب برای کودک و نوجوان
ایرانی، با تکیه بر فرهنگ و دانش ایرانی، بوده است. مهمترین کار شورا شاید در
بیست سال اول، انتشار فهرست کتابهای مناسب کودک و نوجوان ایرانی بود که حاصل کار
مداوم گروههای بررسی شورا بود. این کار با کمک همه علاقهمندان و آموزشهای اولیه
و آگاهی از معیارهای شورا انجام میشد تا سال ۱۳۶۱، که جرقهای در ذهن مریم احمدی زده
شد و به شورا پیشنهاد آموزش علاقهمندانی داده شد که میخواستند در امر بررسی آثار
منتشرشده و سایر فعالیتهای شورا، که کمکم زیاد و زیادتر میشد، مشارکت کنند.
مریم احمدی در سخنان خود به این
مسئله اشاره کرد که به خانم میرهادی پیشنهاد کردم، چون انتشار کتاب کودک و نوجوان
گسترش بیشتری پیدا کرده و داوطلبانی هم که میخواهند در این کار شرکت کنند روزبهروز
بیشتر میشوند، بهتر است این علاقهمندان آموزش ببینند و در کارگاههای نظری و
عملی با اصول و معیارهای ادبیات کودک و نوجوان آشنا شوند. خانم میرهادی پیشنهاد را
به هیئتمدیره بردند و تصویب شد که این کارگاهها برگزار شود؛ کارگاههایی که اینک
چهل دوره آن را طی چهل سال پشت سر گذاشتهایم.
در این کارگاهها، استادان بزرگی
تدریس کردهاند که هر یک در حوزه کار خود سرآمد و از بهترینها بودهاند: توران
میرهادی، نوشآفرین انصاری، ثریا قزلایاغ، منصوره راعی، هوشنگ مرادی کرمانی، عباس
حری، نسریندخت عماد خراسانی، زهره قائینی، محمدهادی محمدی، شهرام اقبالزاده،
فاطمه مرتضاییفرد، شکوه حاج نصرالله، محسن هجری، سیدصادق سجادی، حسین شیخرضایی،
سحر ترهنده، عاطفه سلیانی، حسن انوری، شهلا انتظاریان، محبوبه نجفخانی، محمد آرا،
حمیدرضا شاهآبادی، احمد اکبرپور، مسعود ناصری، علی کاشفی خوانساری، محمدرضا
دادگر، مریم احمدی، زهرا شیرازی، ناهید جباری، مرجان فولادوند، فاطمه چایکار و
بسیاری معلمان، کتابداران و نویسندگان کودک و نوجوان دیگر.
در جشن چهلمین سالگرد کارگاه ادبیات
کودک و نوجوان، از زبان شرکتکنندگان در این کارگاهها میشنویم که این دو دوره
پیوسته (مقدماتی و تکمیلی)، مانند دو ترم دانشگاهی آموزش داده میشوند؛ ولی این
آموزش کجا و آموزش دانشگاهی کجا! و اذعان میکنند که بهترین درس عمر خود را در این
کارگاهها گذراندهاند.
فاطمه چایکار از طیف وسیع شرکتکنندگان
در کارگاه صحبت میکند؛ از دانشجوی تازهوارد به دانشگاه تا کسانی با مدرک دکتری،
از کتابداران و معلمان تا نویسندگان و مترجمان. یک دانشآموخته رشته ترجمه میگوید:
«من کارشناسی ترجمه را در دانشگاه به پایان بردهام، لیکن کارگاه ترجمه شورا
بهترین کارگاه ترجمه در زندگی من بود.»
محسن هجری، یکی از مدرسان قدیمی
کارگاهها، اشاره کرد: همین درس را شاید پانزده سال در مرکز آموزش مربی کانون
پرورش کودکان و نوجوانان ارائه میداده؛ لیکن بیشتر شرکتکنندگان در آنجا بنا به
مراتب اداری در کلاس بودند و با کارگاههای شورا بسیار تفاوت داشت. در آنجا هم ما
شاگردان پویا و مستعد کم نداشتیم، لیکن جنس کارگاههای شورا تفاوت دارد. اینان
داوطلبانه به کارگاه میآیند و در این کارگاهها تعامل بسیار خوبی صورت میگیرد.
من بسیار از شرکتکنندگان آموختهام. خیلی خوب است که شاگردان کلاس بدون نگرانی و
مستقیم به من میگویند که ما این نظر تو را قبول نداریم و با هم گفتوگو میکنیم و
من خیلی از آنان یاد میگیرم.
یکی از شنوندگان این سخنان، حامد
علامتی، مدیرکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بود که بدون خبر قبلی به این
جشن آمده بود.
شکوه حاج نصرالله از معلم تسهیلگر میگوید.
وی در سال ۱۳۶۵ در کارگاه شرکت کرده و میگوید همان
روز با خودم عهد کردم روزی در این کارگاهها درس بدهم. حاج نصرالله میگوید قرار
نیست تسهیلگر جایگزین معلم شود، بلکه معلم باید تسهیلگری را بشناسد که یکی از روشهای
معلمی، تسهیلگری است. معلم باید بتواند در کنار شناخت مفاهیم، فرصتهایی برای
شناخت نیز ایجاد کند تا خود به شناخت برسند. در این کارگاهها، شناخت ادبیات،
انواع ادبی، فقط تکیه بر شناخت و درسآموزی نیست؛ تمرینی است برای بهتر دیدن و
یادگیری. و در پایان میگوید: «من در این کارگاهها فقط آموزش ندادهام، بلکه
بیشتر یاد گرفتهام.»
این جشن با برنامههایی از هنرمندان
حوزه موسیقی و تئاتر عروسکی همراه بود. آرش لطفیان، استاد و هنرمند حوزه موسیقی
کودکان، با اجراهای زیبا همه شعرهای خوب کودکی حضار را اجرا کرد و تالار با همخوانی،
شادی و طراوت دلانگیزی به خود گرفت؛ شعرهایی چون «ما گلهای خندانیم»، «خانه
مادربزرگه» و دیگر ترانههای دبستانی کودکان ایرانی. همچنین کار خیمهشببازی خانم
فهیمه میرزا حسینی که خود آن را «خیمه روز بازی» مینامید، و اجرای زیبا و شاد جنگ
مبارک و پهلوان کچل با دیوهایی که با کتاب و خواندن مخالف بودند، از دیگر برنامهها
بود.
یکی از بخشهای زیبای این جشن، حضور
کودکانی بود که هر یک بیانیه کودکانه خود را با عنوان «حق دارم کودک باشم» قرائت
کردند و به دنبال آن، چند دقیقهای بادبادکهای صلح در فضای تالار به هوا رفتند و
حاضران با پرتاب کردن بادبادکها به سوی دیگران، فضای صمیمی و شادی را به وجود
آوردند.
این جشن در ساعت ۱۹:۳۰، با گرفتن عکس یادگاری با همه حاضران، به کار خود پایان داد.


















دیدگاه کاربران (0)
هنوز دیدگاهی برای این خبر منتشر نشده است.